|
Ca nhạc dân tộc: Làm sao thoát khỏi khuôn khổ "liên hoan" ? Liên hoan ca múa nhạc dân tộc Giai điệu quê hương lần X-2004 diễn ra tại rạp Nam Quang (Q.3, TP.HCM) từ ngày 8/11 đến 18/11/2004 với gần 600 diễn viên chuyên và không chuyên của 11 trung tâm văn hóa (TTVH) các quận, huyện và 8 CLB trong địa bàn thành phố đă là một hoạt động "bề nổi" đáng chú ư của một ḍng chảy đang có nguy cơ trở thành "mạch ngầm". Có một thực tế đáng buồn là hiện nay ḍng nhạc trữ t́nh quê hương đă trở nên quá "lép vế" so với nhạc trẻ và hầu như vắng bóng trong các cuộc chơi lớn như Tiếng hát truyền h́nh, Sao Mai - Điểm hẹn... Các ca sĩ chuyên hát ḍng nhạc này th́ "hiu hắt" trên những sân khấu ca nhạc, đến nỗi có người cảm thán: "Mai này c̣n ai hát dân ca?". Với một bức tranh ảm đạm như vậy th́ cứ 2 năm một lần, TTVH TP.HCM phối hợp với TTVH Q.3 tổ chức các cuộc liên hoan ca múa nhạc dân tộc Giai điệu quê hương tạo nên một "sân chơi" lớn cho những người yêu mến và tâm huyết với ḍng nhạc truyền thống hoặc âm hưởng giai điệu truyền thống dân tộc. Đến với liên hoan vẫn thấy được nhiều điều đáng mừng: khán giả ngồi kín rạp trong những tối hội diễn liên tiếp để thưởng thức trọn vẹn 19 chương tŕnh được chăm chút đầu tư một cách phong phú và đa dạng, đặc biệt là các chương tŕnh Ngọt lành cây trái quê hương (Q.B́nh Thạnh), Yêu sao giọng ḥ quê hương (Q.4), Bài ca non nước (Q.5), Hành tŕnh về đất phương Nam (Q.Phú Nhuận)... Ở bảng các CLB, tuy không có chương tŕnh nào đạt giải A nhưng CLB Trúc Xinh (Cung Văn hóa Lao động) đă có một cuộc tŕnh diện thật ngoạn mục khi đoạt ngôi đầu bảng ở tất cả các thể loại: Đơn ca: Vào chùa (Lệ Thúy); Song ca: Dọn quán bán hàng (Ngọc Quang - Tuyết Trinh); Tốp ca: Giă bạn; Múa: Hát hội trăng rằm)... Đáng mừng hơn là đă xuất hiện một lớp ca sĩ trẻ đầy tài năng và... can đảm (khi chọn ḍng nhạc trữ t́nh quê hương): Kim Luyên, Đức Linh (Q.3), Hoàng Sang, Mỹ Hạnh (Q.4), Ngọc Trang, Hoàng Hải (Q.Phú Nhuận), Trần Quang (Q.5), Ngọc Tuấn (Q.7), Kiều Anh (Q.11), Thanh Dũng (Q.B́nh Thạnh)... Bên cạnh các câu ḥ, điệu lư - những câu hát đệm: "í a, à ơi, dô ta, dô ḥ dô huậy..." là những sáng tác mới của các nhạc sĩ đương đại mang âm hưởng của các vùng miền đất nước: Mái đ́nh làng biển (Nguyễn Cường), Hát từ biển khơi (Vy Nhật Tảo), Huế vào mùa thu (Nguyễn Tất Tùng), Khánh Hội và em (Phan Hồng Sơn), Đàn sáo Hậu Giang (Trần Long Ẩn), Ngày hội Ka Tê (A Mư Nhân)... Có lẽ điều mà Ban tổ chức mừng hơn cả là sự thành công của việc mạnh dạn đưa Liên hoan múa dân gian - dân tộc vào khuôn khổ liên hoan Giai điệu quê hương lần này. Ông Nguyễn Văn Sanh, Giám đốc TTVH TP.HCM - Trưởng ban tổ chức nhận xét: "Bước đầu đă có những điệu múa độc lập, dù mang đậm màu sắc dân gian nhưng vẫn lồng được hơi thở của thời đại. Đó là nhờ được đầu tư đúng đắn về âm nhạc, phục trang và kỹ thuật biểu diễn. Nhiều đơn vị đă biết phát huy và t́m ṭi những chất liệu nghệ thuật dân gian dân tộc phối hợp với kỹ thuật sân khấu, thủ pháp dàn dựng đem lại sự đặc sắc và hiệu quả cho tiết mục, đặc biệt là các tiết mục ca múa mở màn và kết thúc chương tŕnh". Theo đánh giá của giới chuyên môn th́ TTVH Q.5 đă thể hiện rất xuất sắc các tiết mục múa hoặc ca múa như: Việt Nam gấm hoa, Bài ca trên đồng... Các tiết mục múa: Ngọt lành cây trái quê hương (B́nh Thạnh), Cánh chim Lạc Việt (Q.6), Lễ hội cồng chiêng (Tân B́nh)... cũng gây nhiều ấn tượng. Thế nhưng vẫn c̣n sót đâu đó những "hạt sạn" không đáng có: vài gương mặt "quen" quá, bởi "nhảy sô" cho 2, 3 đơn vị, hoặc nhiều diễn viên trong trang phục thời mở nước, múa rất đẹp nhưng đầu tóc lại nhuộm vàng hoe. Và, điều thiết thực nhất là: làm sao cho những tiết mục được dàn dựng hoành tráng, công phu và tốn kém kia bước ra khỏi khuôn khổ một cuộc liên hoan để đến với công chúng. Hà Đ́nh Nguyên (Thanh Niên Online) |